صفت تاثیر اجرام سماوی در عالم کون و فساد

چیست گیتی؟ سرای محنت و غم
زحمت او فزون و راحت کم ۱

تا شب آخرین و روز نخست
فلک اندر کمین محنت تست ۲

سیر افلاک را مدان به عبث
نفس را بر شعور این کن حث ۳

در زمین هر چه جسم و جان دارد
آسمان صورتی از آن دارد ۴

او برین نور سایه افگنده
سایهٔ این به نور آن زنده ۵

اگر آن نور نیک حال بود
عیش این سایه بر کمال بود ۶

ور پدید آید اندرین سستی
نتوان دیدن اندران رستی ۷

در هم این نور و سایه پیوسته
سیرت این به سیر آن بسته ۸

چون ازین سایه بازگشت آن نور
گشت ازین سایه زندگانی دور ۹

ما چه و درچه پایه‌ایم همه؟
چون نه نوریم، سایه‌ایم همه ۱۰

تو از آنجا چو سایه زانی دور
که نه‌ای هم چو سایه در پی نور ۱۱

اصل نزدیک و اصل دور یکیست
ما همه سایه‌ایم و نور یکیست ۱۲

باز آنها که پیش ما نورند
به حقیقت چو سایه مهجورند ۱۳

هفت کوکب ز راه پنج نظر
گاه زهرت دهند و گاه شکر ۱۴

در وبال و هبوط و بعد و شرف
گه تلافی گرند و گاه تلف ۱۵

دو جهانگیر و پنج صاحب رخش
زیر این طارم دوازده بخش ۱۶

تر و خشکند و گرم و سرد به هم
نرم رفتار و تیز گرد به هم ۱۷

بشدنشان ز خانه در خانه
فتنه‌ها در جهان ویرانه ۱۸

از محاق آفت جهان باشند
ز احتراق آتش نهان باشند ۱۹

شبی و روزی و نر و ماده
سعد و نحس از پی هم افتاده ۲۰

ثابتی در مزاج سیاری
واقعی در ازای طیاری ۲۱

این یکی معطی، آن یکی قاطع
این یکی تیره و آن دگر ساطع ۲۲

باز ازین جمله ثابت و سیار
هر یکی با یکی دگر شد یار ۲۳

نحس با نحس و سعد با مسعود
ممتزج رنگ هر دو گیرد زود ۲۴

از روش چون به هم در آمیزند
حالهای عجب برانگیزند ۲۵

هر یکی مقتضی بلایی را
یا فتوحی و انجلایی را ۲۶

داده از اجتماع و استقبال
مهر و مه کون را تغیر حال ۲۷

آمدنشان سوی حضیض از اوج
کرده دریای فتنه را پر موج ۲۸

جرم خورشید را درین درجات
سیصد و شست صورتست و صفات ۲۹

هر یکی مشکلی پدید آرد
یا خود از مشکلی کلید آرد ۳۰

شد زمین چون شکارگاهی شوم
گرد او حلقه‌ای ز چرخ و نجوم ۳۱

زان نظرهای تیز و چندان سست
آن رهد کو ز رخنه بیرون جست ۳۲