قصیده ۱۴۵ - لشکر پیری فگند و قافله ذل

لشکر پیری فگند و قافله ذل
ناگه بر ساعدین و گردن من غل ۱

غلغل باشد به هر کجا سپه آید
وین سپه از من ببرد یکسر غلغل ۲

شاد مبادا جهان هگرز که او کرد
شادی و عز مرا بدل به غم و ذل ۳

نفسم چون نال بود و جسمم چون کوه
کوه شد آن نال و نال که به تبدل ۴

نیک نگه کن گر استوار نداری
شخص چو نالم که بود چون که بربل ۵

سی و دو درم که سست کرد زمانه
سخت کجا گردد از هلیلهٔ کابل؟ ۶

قدم چون تیر بود چفته کمان کرد
تیر مرا تیر و دی به رنج و تحامل ۷

وز سر و رویم فلک به آب شب و روز
پاک فرو شست بوی و گونهٔ سنبل ۸

ای متغافل به کار خویش نگه کن
چند گذاری جهان چنین به تغافل؟ ۹

جزو جهان است شخص مردم، روزی
باز شود جزو بی گمان به سوی کل ۱۰

گرت بپرسد ز کرده‌هات خداوند
روز قیامت چه گوئیش به سر پل؟ ۱۱

چونکه نیندیشی از سرائی کانجا
با تو نیاید سرای و مال و تجمل؟ ۱۲

دفتر پر کن ز فعل نیک که یک چند
بلبله کردی تهی به غلغل بلبل ۱۳

اسپت با جل و برقع است ولیکن
با تو نیاید نه اسپ و برقع و نه جل ۱۴

مرکب نیکیت را به جل وفاها
پیش خداوند کش به دست تفضل ۱۵

پیش که بربایدت ز معدن الفنج
صعب و ستمگر عقاب مرگ به چنگل ۱۶

سام و فریدون کجا شدند، نگوئی
بهمن و بهرام گور و حیدر و دلدل؟ ۱۷

نوذر و کاووس اگر نماند به اصطخر
رستم ز اول نماند نیز به زاول ۱۸

پاک فرو خوردشان نهنگ زمانه
روی نهاده‌است سوی ما به تعاتل ۱۹

چونکه ملالت همی ز پند فزایدت
هیچ نگردد ملول مغز تو از مل؟ ۲۰

پای ز گل بر کشی به طاعت به زانک
روی بشوئی همی به آمله و گل ۲۱

چند شقاقل خوری؟ که سستی پیری
باز نگردد ز تو به زور شقاقل ۲۲

پند ز حجت به گوش فکرت بشنو
ورچه به تلخی چو حنظل است و مهانل ۲۳

نیست قرنفل خسیس و خوار سوی ما
گرچه ستوران نمی‌خورند قرنفل ۲۴