در شهوت و آز گوید

چیست دنیا و خلق و استظهار
خاکدانی پر از سگ و مردار ۱

بهر یک خامش این همه فریاد
بهر یک خاک توده این همه باد ۲

هست مهر زمانه با کینه
سیر دارد میان لوزینه ۳

از پی گندمی درین عالم
چند باشی برهنه چون آدم ۴

بهر گندم تو روح رنجه مدار
کادم از بهر گندمی شد خوار ۵

در جهان بنگر از پی رازش
چه کنی رنگ و بوی غمازش ۶

این جهان زان جهان نمودارست
لیکن آن زنده اینت مردارست ۷

چون یکی بحر دانش آن به شرف
آخرش دُرج درّ و اوّل کف ۸

خانه‌ای دان شکسته زیر و زبر
نقش دیوار پر درخت و سپر ۹

نه درختیش میوه آرنده
نه سپر مرگ باز دارنده ۱۰

راز دل هر دو بر تو بنموده
تو به غفلت زهر دو نشنوده ۱۱

مانده اندر غرور او شب و روز
همچو آدینه کودکان از گَوز ۱۲

صفت عُمر و مرگ و دولت و زیست
زیر دورِ زمانه دانی چیست ۱۳

شاهد ابله و رقیب بهش
می شیرین و میزبان ترش ۱۴

میزبان بی‌حفاظ و بی‌آزرم
خوردنی جمله سرد و آبش گرم ۱۵

پس مریز ارت چرب باید دیگ
آب در دیگ و روغن اندر ریگ ۱۶

راز این کلبه نفس غمّازست
عقل کل باز خانهٔ رازست ۱۷

نچنی برگش ار چه با برگست
پس دویدنش حسرت و مرگست ۱۸

به درِ عقل گرد تا برهی
از بلاها و زشتی و تبهی ۱۹

مرد را عقل به بود دستور
ورنه ماند چو ابلهان مغرور ۲۰