این متن شعری است که بر پرهیز از عیبجویی، صبر و تحمل، تواضع، و توجه به زیباییهای زندگی تأکید دارد. شاعر توصیه میکند که با وجود سختیها (خس و خار)، گلچین باشیم و مانند کوه استوار بمانیم. همچنین، از خودبینی پرهیز کرده و به جای آن، خدابینی را پیشه کنیم. در نهایت، اشاره میکند که برای رسیدن به بهشت نقد (خوشبختی واقعی)، باید مانند مردم قزوین، خاکنشین و فروتن بود.
مفاهیم عمیق اخلاقی و عرفانی موجود در متن نیاز به درک و تجربهٔ بیشتری دارد که معمولاً از سنین نوجوانی به بعد قابل درک است. همچنین، استفاده از استعارهها و تشبیههای ادبی ممکن است برای کودکان کمسنوسال نامفهوم باشد.
غزل ۵۰۰۰ - بپوش چشم ز عیب کسان، هنربین باش
بساز با خس و خار و همیشه گلچین باش ۱
ز سنگ خاره دم تیغ زود برگردد
درین قلمرو آفت چو کوه سنگین باش ۲
به خون ز نعمت الوان دهر قانع شو
گرانبها و گرامی چو نافه چین باش ۳
به یک نظر نتوان دید خلق و خالق را
بپوش دیده خودبینی و خدابین باش ۴
درآ به حلقه روشندلان عالم خاک
ز سنگ تفرقه ایمن چو عقد پروین باش ۵
شکسته پایی برق است سبزه ته سنگ
به بال سعی گریزان ز خواب سنگین باش ۶
نخست از نفس پاک مشک کن خون را
دگر چو نافه چین در لباس پشمین باش ۷
بهشت نقد اگر صائب آرزو داری
برو زخاک نشینان شهر قزوین باش ۸
برای ضبط گوهر با صدای خود، لطفا به حساب کاربری وارد شوید.
