خلاصه و رده بندی سنی

هوش مصنوعی: این شعر به بررسی مفهوم تواضع (فروتنی) و تکبر می‌پردازد. شاعر بیان می‌کند که تواضع اگر برای مال و جاه باشد، برخلاف دستور الهی است. برخی انواع تواضع ناشی از عجب و خودبینی است و در واقع شکلی از تکبر محسوب می‌شود. برخی دیگر از تواضع‌ها ناشی از نیاز، ضعف نفس یا تملق است. تواضع واقعی تنها زمانی ارزشمند است که از روی искренی و برای رضای خدا باشد، نه برای منافع شخصی.

رده سنی: 15+ مفاهیم مطرح‌شده در این شعر مانند تواضع، تکبر و نیت‌های پنهان، نیاز به درک نسبتاً بالایی از مسائل اخلاقی و انگیزه‌های انسانی دارد. نوجوانان در این سن شروع به درک پیچیدگی‌های روابط انسانی و مفاهیم انتزاعی مانند ریا و اخلاص می‌کنند.

نشانی از تواضع وز تکبر
تو را گویم هم ار داری تدبر

تواضع کان ز بهر مال و جاهست
خلاف امر و تعظیم الهست

دگر اقسام آن بسیار باشد
یکی از عجب و استکبار باشد

تواضع باشدش عین تکبر
کند بر کبر و خود بینی تفاخر

دگر از احتیاج و افتقار است
دگر از ضعف نفس و اضطرار است

دگر باشد بعنوان تملق
دگر باشد باظهار تخلق

در اغلب از ره امید و بیم است
بنادر جائی از طبع کریم است

تواضع نیست کز دلخواه باشد
خضوع مرد ره‌لله باشد

تواضع گر نمائی با غرض تو
که هم خواهی تواضع در عوض تو

خضوع از مردمت باشد توقع
برنجی گر بجا نامد تواضع

دلیل است اینکه آن رأس تکبر
بجا باشد نه قطع اندر تصور

تواضع ور ز خلقت در نظر نیست
بتن آندیو را ازکبر سر نیست

«صفی علیشاه»
گوهرین | گنجینه های مکتوب | gowharin.ir